EET GEVARIEERD EN TOB NIET 17

Niet alle deskundigen zijn het eens over de aanbe-volen dagelijkse hoeveelheden vitamines. In het algemeen geldt dat deze hoeveelheid wordt gedekt door tweemaal de minimumbehoefte.

Vitaminepreparaten niet nodig

Vitaminetekorten komen maar weing voor, zeker niet wanneer natuurlijke, volwaardige en gevarieerde voeding genomen wordt. Toch zijn er veel vitaminepreparaten op de markt. Vooral pillendraaierijen voor drogist en reform zien hier handel in en maken misbruik van hardnekkige misverstanden en onwetendheid als zou de vitaminevoorziening uit de dagelijkse voeding te krap zijn. Dat een onvolwaardige voeding oorzaak kan zijn van een tekort aan essentiële voedingsstoffen zou juist als argument moeten dienen om volwaardige voedingsmiddelen op te nemen in plaats van allerlei preparaten als aanvulling.

In een essay ‘De Vitaminecultus’ hekelt professor

Reijnders het huidige geloof in vitaminepreparaten en het feit dat “allerlei ongefundeerde medische claims voor vitamineproducten in de wereld worden gebracht”.

Diverse stoffen worden vitamine genoemd, die in feite niet onder de definitie daarvan vallen. De belangrijkste vertegenwoordiger van deze categorie is vitamine F (van Flauwekul). Een berg onzin passeert de revue. Volgens vele aanprijzingen helpen vitamines tegen van alles: spataderen, kaalheid, chronische spiermoeheid, postnatale depressies, ouderdomskwalen, kanker, verkoudheid enz. Echter weinig van deze claims zijn volgens de regels der kunst bewezen.

Er zijn vitamine-adviseurs, er is een vitamine-informatielijn. Sporters en ‘gezondheidsfreaks’ slikken me-gadoses AD-druppeltjes, vitamine C pillen, vitamine B-complex en multivitamine-preparaten. Daar lusten ze wel pap van. Met zijn allen geeft men een slordige 50 miljoen gulden uit aan deze producten: meestal ten onrechte. Sommige mensen komen oranje van het wortelsap aan hun einde! Overmatig vitaminegebruik, ook al zijn ze nog zo ‘natuurlijk’, doet meer kwaad dan goed.

Reijnders concludeert voor mensen in gewone doen: vitaminepreparaten zijn bij een evenwichtige voeding niet nodig!

Per lichaamsfunctie

Hoewel aan elke vitamine een specifieke functie mag worden toegekend, mag andersom een ziekte niet eenduidig aan een vitamine worden toegeschreven.

Bij een evenwichtige verzorging met voldoende variatie worden vogels niet ziek door een vitaminetekort.

Over het algemeen worden vogels gezamenlijk verzorgd en de ziekte van één vogel in algemene omstandigheden is daarom nooit het gevolg van een foutieve vitaminebalans. Wordt een enkeling wél ziek dan is dit de zwakste broeder. Een verstandig liefhebber laat zich er niet toe verleiden zijn verzorgingssysteem hierop af te stellen. Men gaat van kwaad tot erger. Selectie is hier de remedie.

Voor de diverse lichaamsfuncties zijn de volgende vitamines het meest belangrijk:

Lichaamsweerstand: provitamine A, vitamine A, E en C beschermen het lichaam tegen talrijke schadelijke invloeden van buitenaf: infecties, luchtvervuiling, overdadig zonlicht, enz.

Spijsvertering: de acht vitamines van de B-groep zijn onmisbaar voor het lichaam. Ze zijn nodig voor de stofwisseling van koolhydraten, eiwitten en vetten, energievoorziening en de vorming van hormonen.

Slijmvliezen: van alle weefsels zijn de huid en de slijmvliezen het meest gevoelig voor een vitaminegebrek. Vitamine A helpt de huid vernieuwen en voorkomt ophoping van dode huidcellen. Vitamine B5 bevordert de groei van de veren en de genezing van wonden. Vitamine H regelt de talguitscheiding en samen met panthenol (provitamine B5) helpt het de goede conditie van het verenpak onderhouden.

Spieren: vitamine B1 speelt een belangrijke rol bij het functioneren van de spieren omdat het nodig is voor de omzetting van koolhydraten in energie. Daarnaast is vitamine B1 betrokken bij de prikkelgeleiding in het zenuwstelsel.

Botten: vitamine D reguleert de uitwisseling van calcium en fosfor. Deze beide mineralen bepalen de stevigheid en dichtheid van de botten.

Steunweefsel: vitamine C is essentieel voor de aanmaak van steunweefsel (bindweefsel, skelet, kraakbeen). Vitamine C speelt daarom een actieve rol bij de genezing van botfracturen en wonden.

Ogen: vitamine A is essentieel voor het gezichtsvermogen. Een gebrek leidt tot blindheid vanwege de ondoorzichtigheid van het hoornvlies. Ook vitamine B2 helpt het hoornvlies en de ooglens in goede conditie houden.

Zenuwstelsel: aandoeningen van het zenuwstelsel en huidklachten zijn de eerste tekenen van een vitaminetekort. Vitamine B11 en B12 zijn essentieel voor de vorming van zenuwcellen. Vitamine B1 en B6 zijn nodig om het zenuwstelsel goed te laten functioneren.

Lever: de lever is de opslagplaats voor de vitamines A, D, E, K en B12 (in vet oplosbaar). De voorraad wordt pas aangesproken wanneer het lichaam om extra vitamines vraagt. Vitamine D, B6 en B12 ondergaan in de lever een chemische omzetting die belangrijk is voor hun biologische activiteit.

Bloed: vitamine C, B6, B11, B12 en E nemen deel aan de vorming van rode bloedlichaampjes. Vitamine C bevordert de opname van ijzer, een essentieel bestanddeel van hemoglobine (rode bloedkleurstof). Vitamine K is onontbeerlijk voor de bloedstolling. Een tekort aan vitamine B11 en B12 leidt tot karakteristieke vormen van bloedarmoede.

Bloedvaten: Vitamine C draagt bij aan de elasticiteit en weerstand van de kleine bloedvaatjes. Een vroeg teken van vitamine C gebrek is bloedend tandvlees en het optreden van plaatselijke bloedingen.

Cellen: Vitamine E verhoogt de weerstand van de rode bloedlichaampjes en beschermt de longen tegen schadelijke effecten van luchtvervuiling. Vitamine B2 en B3 zijn betrokken bij de energieproductie van cellen.

A.Coolen WAAROP LETTEN BIJ AANKOOP?

Observeer, indien mogelijk, de vogels in het verblijf zelf. Gezonde vogels zijn doorgaans alert en actief, uiteraard afhankelijk van de soort vogel. Zo zal een diamantduifje qua gedrag en activiteit verschillen van een Japanse Nachtegaal of een vuurvinkje.

Heb je een keuze gemaakt, neem dan de betreffende vogel in de hand en blaas zachtjes zijn onderbuik vrij.

Let vooral op de kleur in totaliteit: deze moet in principe vleeskleurig zijn. Wanneer lussen (de darmen) heel goed zichtbaar zijn is dit een teken dat het maagdarmkanaal van de vogel niet helemaal in orde is. Advies: niet kopen.

Wanneer er heel duidelijk een donkere plek zichtbaar is op de overgang van de borstkas naar de onderbuik duidt dit op een minder goed functionerende lever. Advies: niet kopen.

In de hand mag de vogel in principe geen geluiden (piepen, kraken) laten horen. Het is ooit wat problematisch te beoordelen omdat de vogel door het uitvangen ooit flink buiten adem is en bovendien vaak behoorlijk gestresst. (Vandaar ook de beoordeling vóór het uitvangen).

Het uitvangen, in de hand nemen en transporteren brengt voor de vogel veel stress met zich mee. Alles wat je als nieuwe eigenaar kunt doen om de vogel tot rust te laten komen is welkom: een rustige kooi, liefst een wat hogere temperatuur, badwater, volop gevarieerd vers voer, wat extra vitamines.